دسته بندی
دوشنبه 1401/11/17 11:22
شماره :
443

کنترل شهوت روشی برای رشد عقل: صبر به عنوان مکانیسم عمل

خدابخش احمدی*

مرکز تحقیقات علوم رفتاری، دانشگاه علوم پزشکی بقیه الله (عج)، تهران، ایران ، kh_ahmady@yahoo.com

چکیده: 

عقل از بهترین عطیه­‌های الهی به انسان و عامل امتیاز او از سایر موجودات است. این عطیه در انسان بالقوه است و نیاز به رشد و پرورش دارد تا به ظهور برسد. از سویی دیگر هوی و هوس و از جمله مهمترین آن یعنی شهوت که در آدمی بالفعل است و نیروی قوی برای بروز و ظهور دارد، مانعی برای رشد عقل است. براین اساس در مطالعه حاضر به کنترل شهوت به عنوان روشی برای رشد عقل پرداخته می­‌شود که همان صبر است. تحقیق از نوع کیفی (تحلیلی) است که به روش مروری انجام شد که ترکیبی از روش مرور سیستماتیک، تحلیل محتوا و مرور ادبیات است. جامعه مورد مطالعه نظریه‌­ها، دیدگاه­‌ها و پژوهش‌­های انجام شده در زمینه موضوع بود که با واژه­‌های کلیدی: عقل، هوی و هوس، شهوت و صبر مورد جستجو قرار گرفتند. منابع مورد استفاده، قرآن­‌کریم، کتب در حوزه منابع اسلامی و مقالات علمی مربوط به این موضوع بود. در این زمینه دیدگاه­‌های فلاسفه، حکما و دانشمندان اسلامی نیز مورد ملاحظه قرار گرفت. نتایج تحقیق در قالب راه­‌های رشد عقل، بحران فرصتی برای رشد عقل، صبر مسیری برای رشد عقل، کنترل شهوت به عنوان روشی برای رشد عقل، مکانیسم حرکت از شهوت به عقل، و روش­‌های کنترل شهوت آورده شده است. روش­‌های کنترل شهوت در یک مدل پنج عاملی: مراقبت از نفس، حیا و پاکدامنی، دفع شهوت در چارچوب ازدواج، رعایت حدود و مرزها و دوری از فحشا آمده است. بنابراین می­‌توان گفت که کنترل شهوت (صبر) علاوه‌­بر سلامت عقلی موجب سلامت قلبی و در مجموع سلامت معنوی می‌­شود. بر این اساس بکارگیری روش­‌های کنترل شهوت بخشی از فرایند صبر و رشد عقل است.

واژه‌های کلیدی: عقل، شهوت، نیاز جنسی، صبر، سلامت معنوی.

برای دریافت مقاله به تارنمای نشریه سلامت معنوی مراجعه فرمایید.

بنرها

 

X